Vietnam'ın Orman Karbon Düzenlemeleri
Vietnam, orman karbon emisyonlarının yönetimine ilişkin ilk düzenlemelerini 21 Mayıs 2026'da açıkladı. Decree No. 180/2026/ND-CP, orman karbon hizmetlerinin sağlanması ve kullanımında "şeffaflık, hesap verebilirlik ve açıklık" ilkesini benimsemektedir. Bu düzenleme, 1 Temmuz 2026'da yürürlüğe girecek.
Vietnam, Paris Anlaşması çerçevesinde, 2050 yılına kadar karbon nötr olma hedefini belirlemiş durumda. Bu bağlamda, orman karbon kredilerinden elde edilen gelirlerin, orman koruma, yerel toplulukların gelirlerinin desteklenmesi ve yeni orman karbon projelerinin geliştirilmesi için kullanılacağı bildirilmiştir. Örneğin, orman ekosistem hizmetleri için tahsil edilen ödemeler, Vietnam Orman Koruma ve Geliştirme Fonu aracılığıyla yapılacaktır.
Endonezya'nın Yeni Çerçevesi
Endonezya, orman karbon sektörüne yönelik yeni bir düzenleme olan Regulation No. 6/2026'yı 2026'nın Nisan ayında duyurdu. Bu düzenleme, projelerin ulusal ve yerel hedeflerle uyumlu bir şekilde karbon hesaplamasını sağlamak için "nesting" (yuvalama) çerçevesini tanıtmaktadır. Yuvalama, karbon kredilerinin aynı emisyon azaltımından birden fazla tarafça talep edilmesini önlemeyi amaçlamaktadır. Endonezya bu düzenlemeyle, karbon ticaretinde daha net ve basit iş süreçleri oluşturmayı hedefliyor.
Endonezya'nın düzenlemesi, piyasa belirsizliklerini ortadan kaldırarak, karbon kredisi ticaretini hızlandırmayı amaçlamaktadır. Ayrıca, projelerin yönetiminde yeni bağlayıcı zaman çizelgeleri ve katılımcı işletmelerin belirlenmesi gibi yenilikler içermektedir.
Türkiye için Anlamı Nedir?
Vietnam ve Endonezya'nın bu düzenlemeleri, küresel karbon piyasalarında daha etkin bir rol oynamayı hedefliyor. Türkiye, orman karbon projelerine yönelik adımlar atmakta, ancak henüz bu tür bir düzenleme mevcut değil. EPDK ve Orman Genel Müdürlüğü gibi kurumlar, Türkiye'nin orman kaynaklarını koruma ve karbon ticaretine katılma potansiyelini değerlendirmelidir.
Yerli şirketler, bu gelişmeleri yakından takip etmeli ve karbon kredisi ticaretine dahil olabilmek için stratejiler geliştirmelidir. Türkiye, iklim değişikliği ile mücadelede benzer düzenlemeleri hayata geçirmediği takdirde, uluslararası karbon ticaretinde geri kalma riski ile karşı karşıya kalabilir.
Sonuç olarak, Vietnam ve Endonezya'nın düzenlemeleri, orman karbon projeleri için önemli birer adım. Ancak, bu gelişmeler Türkiye için henüz bir model teşkil etmiyor. Türkiye, bu alanda hem yerel hem de uluslararası düzeyde rekabet edebilmek için benzer düzenlemeleri bir an önce hayata geçirmeli.
Sonuç
Vietnam ve Endonezya'nın geliştirdiği düzenlemeler, orman karbon projelerinin geleceği için umut verici birer örnek sunuyor. Ancak Türkiye'nin bu alanda atacağı adımlar, iklim hedeflerine ulaşması açısından kritik olacak.
